Polska

George i Danuta „Wira” Szlachetko – „Wira z Powstania. Wspomnienia” - recenzja i ocena

Dla Polaków, którzy nie powrócili do komunistycznej Polski, powstanie warszawskie stanowiło busolę życiowych wyborów. Pomagało w zachowaniu wewnętrznej suwerenności i głębokich, emocjonalnych związków z krajem.

Rafał Brodacki

Zapowiedzi imprez historycznych (25.08.2016)

Zapraszamy do lektury kolejnego przeglądu najciekawszych nadchodzących wydarzeń historycznych wybranych subiektywnie przez redakcję portalu Histmag.org. W najbliższym czasie warto wybrać się na ciekawe historyczne imprezy w Krakowie, Gdańsku i Warszawie!

Kujawy: zabytki i miejsca, które należy zobaczyć!

Stare Miasto w Bydgoszczy, romańskie budowle w Strzelnie, Mysia Wieża w Kruszwicy – to tylko niektóre zabytki, które skrywają historyczne Kujawy. Co jeszcze warto odwiedzić będąc w tym regionie?

Karol Kantorski

Rycerski Turniej Kwiatów w krakowskim Barbakanie

W najbliższy weekend Muzeum Historyczne Miasta Krakowa zaprasza do Barbakanu na „Rycerski Turniej Kwiatów”. Podczas dwóch dni na gości turnieju czeka wspaniałe historyczne widowisko, w tym przemarsz uczestników ulicami Krakowa, rycerskie pojedynki, występy zespołów muzyki dawnej i pokazy tańców.

Beletrystyka

W ubeckiej katowni

Niezapowiedziane uderzenie spadło na jego potylicę. I kolejne. Wymierzone spokojną, profesjonalną i bardzo silną pięścią. Głowa jak podkręcona kula bilardowa odskoczyła gdzieś w bok. Szyja, ramiona i cały tors poleciały za nią bezwładnie.

Jerzy Ciszewski

Jerzy Ciszewski – „Ojciec '44” – recenzja i ocena

Na temat Powstania Warszawskiego na księgarnianych półkach możemy znaleźć tysiące pozycji. A jednak _Ojciec '44_ to coś nowego. To chyba pierwsze takie dzieło w tej kategorii, w którym syn zebrał opowieści ojca i stworzył z nich pasjonującą narrację o niezwykle odważnym człowieku.

Tomasz Piotr Michalik

Newsy

„Warszawa Warsze” - nowa aplikacja mobilna Muzeum POLIN

Muzeum POLIN uruchomiło nową aplikację mobilną „Warszawa, Warsze”, będącej rozwinięciem wystawy o tym samym tytule. Umożliwia ona poznanie żydowskiej Warszawy – jej codziennego i klubowego życia. Aplikacja pod patronatem Histmag.org.

Antoni Słonimski w roli przewodnika po Warszawie

Twórczość poetycka Słonimskiego, odnosząca się do jego rodzinnego miasta, wpisuje się na jedno z pierwszych miejsc w dziejach gatunku poezji poświęconej Warszawie. W czterdziestą rocznicę śmierci pisarza nakładem PIW-u ukazała się Warszawa Antoniego Słonimskiego, książka Tomasza Lerskiego, która przenosi Czytelnika w niezwykłą podróż po stolicy widzianej oczami jednego ze skamandrytów.

Leszek Moczulski – „Tajemnice wczesnych Słowian” – recenzja i ocena

W ostatnich latach światło dzienne ujrzały pozycje o różnym poziomie merytorycznym, poruszające kwestie pojawienia się Słowian w Europie i na ziemiach polskich. Jedną z takich książek jest praca Leszka Moczulskiego.

Mateusz Okoński

Jak Adam Jerzy Czartoryski próbował zmienić Rosję?

Długi pobyt w Rosji i bliska przyjaźń z carem nie sprawiły, że Adam Jerzy Czartoryski zapomniał o ojczyźnie. W jaki sposób magnat walczył o sprawę polską?

Łukasz Ścisłowicz

Letniska Wielkopolski Marginesy historii

Poprzedni odcinek został poświęcony propozycjom przedwojennych podróży wakacyjnych z Poznania – dziś czas na letniska z całego regionu wielkopolskiego.

Most III. Operacja, która nie mogła się udać

Wiosną 1944 roku AK zdołała przechwycić niewybuch rakiety V2. Wyciągnięty z bagna pocisk zdementowano i przesłano do Warszawy w celu analizy. W okupowanej stolicy zdecydowano, że zdobyczny egzemplarz należy dostarczyć aliantom. Ambitny plan napotkał jednak szereg nieoczekiwanych trudności… Czym była akcja Most III?

Jakub Ciechanowski

Zapowiedzi imprez historycznych (18.08.2016)

5 najciekawszych nowości w Księgarni Odkrywcy w lipcu

Jak co miesiąc prezentujemy wybór najciekawszych nowości w "Księgarni Odkrywcy":http://www.odk.pl/. Polecamy!

Czesław Witkowski – „Majowy zamach stanu. Wojskowy rokosz Piłsudskiego” – recenzja i ocena

„Wojna polsko-polska” to termin współczesny, ale dobrze opisujący sytuację polityczną z pierwszych lat II Rzeczpospolitej. 100 lat nie wystarczały już argumenty słowne. Józef Piłsudski wyprowadził na ulice wojsko i przejął władzę.

Michał Staniszewski

Południe Wielkopolski: zabytki ziemi kalisko-ostrowskiej, które warto odwiedzić

Znajdujące się na pograniczu Wielkopolski ze Śląskiem i ziemią sieradzko-łęczycką okolice Kalisza pełne są historycznych miejsc. Jakie zabytki skrywa południe Wielkopolski? Polecamy kolejną część naszego wakacyjnego przeglądu.

Natalia Białożył

Beletrystyka

Jaką tajemnicę skrywa rodzinny album?

Powrót do rodzinnych pamiątek wywołuje wspomnienia, jednak odnaleziona koperta z fotografiami i listami wymusza też pytania o przeszłość najbliższych, czas wojny i pobyt na robotach przymusowych...

Jolanta Szymanek

Czy defilady wojskowe są nam dzisiaj potrzebne?

Od kilku lat w Święto Wojska Polskiego organizowana jest w Warszawie defilada z udziałem współczesnego sprzętu wojskowego. Czy taki sposób celebrowania świąt państwowych to dobry pomysł?

Tomasz Leszkowicz

Panu Bogu świeczkę, a diabłu ogarek. O roli płomienia w wierzeniach ludowych

Od stuleci świeca była wykorzystywana w różnego rodzaju obrzędach ludowych. Część tych praktyk wyrastała z religii chrześcijańskiej, reszta wywodziła się bezpośrednio z pogaństwa. Wszystko było dobre, jeśli mogło zapewnić ochronę przed złymi mocami

Dominika Masajło

Święta Kinga - wzorzec świętej władczyni

Święta Kinga, małżonka Bolesława Wstydliwego poza wyjątkową pobożnością odznaczała się także... niezwykłą gospodarnością w zarządzaniu majątkiem.

Ewelina Kazienko

Poznań rajem turystycznym Marginesy historii

Ponieważ pod jednym z poprzednich odcinków „Marginesów historii” pojawiło się pytanie o wycieczki, które można było przed wojną zorganizować z Poznania, pragniemy zaprezentować ówczesne propozycje.

Andrzej Friszke – „Związek Harcerstwa Polskiego 1956–1963” – recenzja i ocena

W systemie komunistycznym nie było miejsca na samorządność i działalność niezależną. Dotyczyło to nie tylko spraw politycznych, ale również wychowawczych. Na własnej skórze doświadczyli tego polscy harcerze.

Mateusz Lipko

Reportaże/relacje

Fortepian, polska ceramika i maszyna parowa w dawnej fabryce sukna. Opatówek zaprasza do Muzeum Historii Przemysłu

Kiedyś fabryka tkanin, dziś Muzeum Historii Przemysłu. Leżący koło Kalisza Opatówek może pochwalić się unikalnymi zbiorami, m.in. kolekcją polskich fortepianów i dawnych maszyn przemysłowych. Czy warto go odwiedzić?

Natalia Białożył

Konkursy

Konkurs: „Miasto bez murów”

Od niedawna w Muzeum Historycznym Miasta Krakowa można zwiedzać wystawę: „Miasto bez murów. W 650. rocznicę lokacji Kleparza (1366-2016)”. Z tej też okazji mamy dla Was konkurs, w którym możecie wygrać darmowe wejściówki do oddziałów Muzeum!

Michał Świgoń

„Józef Piłsudski Człowiek-Żołnierz-Polityk” – red. Z. Girzyński, J. Kłaczkow – recenzja i ocena

Józef Piłsudski legendą stał już za życia. Co nowego możemy jeszcze powiedzieć na temat jego życia?

Paweł Sztama

Duchy i dinozaury. Góry Świętokrzyskie: zabytki i atrakcje

Zamek Krzyżtopór, średniowieczna osada w Hucie Szklanej, a może bałtowski park dinozaurów? Te i inne wyjątkowe zabytki i atrakcje kryją w sobie Góry Świętokrzyskie – jedne z najstarszych gór w Polsce.

Anna Szczykutowicz

Jolanta Szymanek – „Spotkanie z wrogiem” (informacja)

Powieść „Spotkanie z wrogiem” porusza problem stosunku Polaków do naszych sąsiadów zza Odry. Bohaterowie trzech pokoleń, naznaczeni tragedią drugiej wojny światowej, stają przed koniecznością zweryfikowania swojego stosunku do Niemców.

Reportaże/relacje

Higiena po bydgosku. Muzeum pokazuje, jak dawniej dbano o czystość

Jak radzono sobie z utrzymywaniem czystości w dawnych wiekach? Jak wyglądała produkcja mydła? W podróż po historii higieny zaprasza nas Muzeum Mydła i Historii Brudu w Bydgoszczy.

Karol Kantorski

Wspomnienia

Powstanie Warszawskie: pierwsze dni

Jakoś od maja 1944 roku wiedziałam, że zbliża się wybuch powstania. Zmieniły się nastroje w mieście. Wydawało się, że na ulicach jest mniej niemieckich patroli, a te, które się pojawiały, trzymały się razem; żołnierze okupanta tracili pewność siebie.

Danuta Szlachetko

Anna Czerwińska-Rydel – „Piórem czy mieczem. Opowieść o Henryku Sienkiewiczu” – recenzja i ocena

Przedstawić postać Sienkiewicza w taki sposób, aby zainteresować dzieci w wieku Janka Muzykanta czy Nel Rawlison to nie lada wyzwanie. Czy udało się to autorce „Piórem czy Mieczem”?

Kamil Kartasiński

Traktat słobodyszczewski - pojednanie Kozaków z Rzeczpospolitą

Traktat słobodyszczewski, zwany też ugodą cudnowską zwieńczył walki prowadzone przez Rzecząpospolitą z Kozakami. Jak Polacy dogadali się z Kozakami i wspólnie pogonili Moskali?

Katarzyna Hoffman

Wywiady

„Powieść historyczna to rozrywka dla inteligentnych ludzi, z bogatą wyobraźnią.” – rozmowa z Robertem Forysiem

Jaki jest sposób na dobrą powieść historyczną? Co magicznego jest w pisaniu takich powieści? I jak ciekawie przedstawić historię Jana Sobieskiego i Marysieński? O tym wszystkim i nie tylko rozmawialiśmy z Robertem Forysiem, autorem powieści „Gambit hetmański”.

Tomasz Leszkowicz

Reportaże/relacje

Mieszkańcy walczą o historyczną dzielnicę Bydgoszczy. Stary Fordon zostanie odnowiony?

Stary Fordon to dzielnica Bydgoszczy z bogatą przeszłością. W ostatnich latach zaniedbana, teraz dzięki staraniom społeczników ma szansę na drugie życie. Stowarzyszenie Miłośników Starego Fordonu uzyskało od Rady Miasta Bydgoszczy pieniądze i wsparcie na rewitalizację tej części miasta.

Karol Kantorski

Dzień w puszczy (jodłowej) Marginesy historii

Liga popierania turystyki przy współpracy ze Związkiem Leśników Rzeczpospolitej zorganizowała akcję dzięki której przeciętny mieszczuch mógł poznać nieco natury.

Agnieszka Cubała – „Skazani na zagładę. 15 sierpnia 1944. Sen o wolności a dramatyczne realia” – recenzja i ocena

Agnieszka Cubała proponuje nam nową książkę dotyczącą Powstania Warszawskiego. Czy jest to lektura warta polecenia? Co wyróżnia ją na tle bogatej literatury?

Grzegorz Rutkowski

Zapowiedzi imprez historycznych (04.08.2016)

Konkursy

Konkurs: „Jak pies z kotem”

W Kamienicy Hipolitów, oddziale Muzeum Historycznego Miasta Krakowa, do 25 września 2016 roku prezentowana jest wystawa: „Jak pies z kotem”, poświęcona tematyce zwierzęcej w ujęciu historycznym. Dziś do wygrania mamy dla Was trzy zestawy podwójnych wejściówek, uprawniających do wejścia na tę oraz inne wystawy w oddziałach krakowskiego Muzeum. Co trzeba zrobić, by móc nacieszyć się nagrodą?

Michał Świgoń

R. J. Czarnowski, E. Wojdecki – „Wilno. Dzieje i obraz miasta” – recenzja i ocena

Wilno to dla Polaków miasto szczególne. Ta publikacja pozwala poznać je na nowo i zbliżyć się do zrozumienia jego fenomenu.

Krzysztof Lasota

Nie tylko przemysł. Zagłębie Dąbrowskie: zabytki i miejsca, które trzeba odwiedzić

Jakie zabytki kryje Zagłębie Dąbrowskie? Wzgórze Zamkowe w Będzinie, Szlak Żydów Zagłębiowskich, ruiny Zamku Ogrodzieniec – to przykłady atrakcji turystycznych, które warto zobaczyć. Czym jeszcze może pochwalić się ten region?

Paweł Czechowski

„Abraham Lewin. Dziennik” - oprac. Katarzyna Person - recenzja i ocena

II wojna światowa zakończyła się ponad 70 lat temu, ale świadectwa tego okresu wciąż robią wstrząsające wrażenie. Jednym z nich jest dziennik z getta warszawskiego autorstwa Abrahama Lewina.

Bartłomiej Majchrzak

Kardynał Franciszek Macharski nie żyje (1927-2016)

Dziś rano w Krakowie zmarł ks. kardynał Franciszek Macharski – były metropolita krakowski. Przez lata był jedną z twarzy polskiego Kościoła. Znany ze swojej bliskiej przyjaźni z Janem Pawłem II i niezwykłej skromności. Zgodnie ze zwyczajem, jego ciało spocznie w krypcie biskupów krakowskich na Wawelu, pod konfesją św. Stanisława.

Sebastian Adamkiewicz

Uniwersytet Wrocławski: Polski „Dziki Zachód” i trudne początki powojennego szkolnictwa wyższego

Uniwersytet we Wrocławiu powstał pierwotnie w 1702 jako Leopoldina, a po II wojnie światowej został przekształcony w polską uczelnię. Płonące budynki, opuszczone domy, repatrianci, szabrownicy i uliczna przestępczość. W takich warunkach rozpoczynał pracę polska wszechnica w stolicy Dolnego Śląska.

Justyna Żukowska-Łyko

Bartosz Głubisz – „Jazda kozacka w armii koronnej 1549-1696” – recenzja i ocena

Gdy wszyscy skupiają się na husarii, Bartosz Głubisz postanowił zająć się innym ważnym tematem z zakresu historii wojskowości staropolskiej.

Wspomnienia

Wspomnienia Macieja Bernhardta z powstania warszawskiego (I)

Niezwykłe, osobiste, poruszające. Przedstawiamy wspomnienia profesora Macieja Bernhardta, uczestnika powstania warszawskiego.

Maciej Bernhardt

Wywiady

Bezinteresowna solidarność z „Solidarnością”

Po wprowadzeniu stanu wojennego we Francji powstał jeden z najważniejszych zagranicznych ośrodków „Solidarności”. Na czym opierała się jego siła? Pytamy o to dr Magdalenę Heruday-Kiełczewską, autorkę monografii tego środowiska.

Tomasz Leszkowicz

Do Szwecji statkiem Marginesy historii

Każdy, kto zna „Balladę skandynawską” Kabaretu Dudek wie, ile problemów może przysporzyć rudy wiking. Przed wojną w ofercie wakacyjnej wikingów nie było, ale rejs do Szwecji już jak najbardziej tak.

Jean-Jacques Rousseau: Są jak starożytni Rzymianie. Francuski filozof o Polakach

Jean-Jacques Rousseau - znany genewski filozof, choć mało kto o tym pamięta, w latach 1770-1771 napisał projekt konstytucji dla Polski. Uczynił to na zlecenie konfederatów barskich. Co Rousseau sądził o Rzeczpospolitej i jej mieszkańcach oraz jakie rozwiązania ustrojowe przewidywał? Zapraszamy do lektury.

Marcin Tomczak

Zapowiedzi imprez historycznych (28.07.2016)

Agnieszka Cubała – „Skazani na zagładę? 15 sierpnia 1944” (informacja)

Niewiele osób zdaje sobie sprawę, że dla losów Powstania Warszawskiego kluczowy okazał się dzień 15 sierpnia 1944 roku. To właśnie wtedy – jak w soczewce – skupiły się wszystkie wątki sprawy polskiej.

Wywiady

Jak opowiadać młodym o Powstaniu Warszawskim? – rozmowa z Jerzym Ciszewskim

O Powstaniu Warszawskim i jego bohaterach pisano już wiele i w różny sposób. Jerzy Ciszewski postanowił przedstawić losy swojego ojca, jednego z bohaterów wydarzeń z 1944 r., w formie powieści sensacyjnej. W wywiadzie zdradza kulisy powstawania tej niezwykłej książki.

Marek Teler

Historyczne Podlasie: zabytki i miejsca, które warto odwiedzić

Historyczne Podlasie to region styku kultur, religii i narodowości. Kojarzony głównie z Białymstokiem, ma do zaoferowania wiele innych, niespotykanych atrakcji. Jakie niezwykłe zabytki kryje w sobie dawny rejon Podlasia?

Agnieszka Woch

Dominik W. Rettinger - „Wiara i Tron” - recenzja i ocena

Biskup, kochający brat czy gorliwy misjonarz? Kim na kartach tej powieści jest święty Wojciech z rodu Sławnikowiców?

Kamil Kartasiński

Czy ofiara może być oprawcą? Czy oprawca może być ofiarą?

Wydaje się, że wszyscy mają problem ze współodpowiedzialnością Polaków, Ukraińców, Żydów, Białorusinów za przemoc, która wybuchła w Europie Środkowo-Wschodniej w XX wieku.

Co opisywali recenzenci Muzeum II Wojny Światowej? Post Scriptum: odpowiedź MKiDN

Już po zamknięciu mojego tekstu omawiającego trzy recenzje programu MIIW pojawiła się odpowiedź Ministerstwa na krytykę skierowaną względem nich przez rożne środowiska. Tekst ministerialny jest na tyle ciekawy i wielowątkowy, że zasługuje na osobne omówienie.

Łukasz Męczykowski

Turystyka na Kresach Wschodnich Marginesy historii

Kresy Rzeczpospolitej – tereny niebezpieczne, targane niepokojami społecznymi i graniczące bezpośrednio z Sowietami – nie wydawały się idealnym miejscem na wakacje. Mimo tego próbowano zrobić z nich tereny atrakcyjne dla turystyki.

Arthur Greiser: król Kraju Warty

Jego powieszenie na stoku poznańskiej cytadeli 21 lipca 1946 r. zgromadziło ponad 15 tys mieszkańców miasta. Kim był Arthur Greiser, człowiek, którego po wojnie nienawidzili nie tylko Polacy i Żydzi, ale również Niemcy?

Aleksei Rogozin

Zapowiedzi imprez historycznych (21.07.2016)

George i Danuta „Wira” Szlachetko – „Wira z Powstania. Wspomnienia” (informacja)

Danuta miała dziesięć lat, kiedy na Warszawę spadły pierwsze bomby, jako czternastolatka wstąpiła do Szarych Szeregów, a jako piętnastolatka poszła do powstania. Wtedy to stała się „Wirą”. Wtedy też zginęła jej najbliższa rodzina: matka, ojciec i starsza siostra.